• 15 Jun, 2024

Tradycje i obrzędy pogrzebowe w Polsce

Tradycje i obrzędy pogrzebowe w Polsce

Tradycje i zwyczaje związane z pogrzebem są przestrzegane przez każdy naród i stanowią element jego kultury. Ceremonia pogrzebowa jest ważnym obrzędem, mającym na celu uczczenie pamięci zmarłego i okazanie szacunku jego bliskim. Nie inaczej jest w Polsce, gdzie tradycje są szczególnie kultywowane. Zwyczaje i obrzędy wykazują dużą różnorodność i zależą od wyznania i regionu.

Obrzędy w tradycji katolickiej 

W tradycji katolickiej najważniejszym elementem ceremonii pogrzebowej jest msza żałobna. Przed mszą ciało wystawiane jest w kaplicy, rzadziej w domu zmarłego. Podczas mszy kapłan czyta fragmenty Pisma Świętego i modli się wraz z wiernymi zebranymi w świątyni za duszę zmarłego. Po zakończonej mszy żałobnej, przy wtórze specjalnej na tą okoliczność pieśni, trumna jest wyprowadzana z kościoła i przeprowadzana w procesji na miejsce spoczynku na cmentarzu. 

Po modlitwach i pieśniach w intencji zmarłego do grobu opuszczana jest trumna, na którą żałobnicy wrzucają garść ziemi. Na grobie składane są wieńce i wiązanki oraz ustawiany jest krzyż, symbol wiary chrześcijańskiej. Po pochówku składane są kondolencje. Do tradycji należy zaproszenie uczestników pogrzebu na poczęstunek zwany konsolacją lub potocznie stypą. Do zwyczaju szczególnie przestrzeganego przez starsze pokolenie jest noszenie stroju żałobnego w czarnym kolorze przez 6 lub 12 miesięcy od dnia pogrzebu. Najdłużej trwa żałoba po rodzicach, małżonkach i dzieciach. 

Obrzędy i tradycje prawosławne 

Tradycja prawosławna ma bogatą liturgię pogrzebową. Ciało zmarłego po obmyciu ubierane jest w tzw. szaty pogrzebowe. Na twarzy zmarłego zostaje położony krzyż lub ikona z podobieństwem Chrystusa, a w dłoni umieszczana jest świeca woskowa. Trumna z ciałem zmarłego ustawiana jest w cerkwi nogami w stronę ikonostasu. Istotną częścią obrzędów pogrzebowych jest czytanie przez kapłana modlitwy o wybaczenie grzechów, a następnie umieszczenie kartki z tekstem tej modlitwy w trumnie na ciele zmarłego. Śpiewane są psalmy i modlitwy. 

Na cmentarzu, przed złożeniem trumny następuje zwyczaj trzykrotnego jej obracania wokół grobu, co ma symbolizować trzy dni, które Jezus spędził w grobie. Kapłan święci miejsce spoczynku i odprawia krótką modlitwę zwaną panichidą. Po zakończeniu ceremonii pogrzebowej i pochowaniu zmarłego uczestnicy pogrzebu spożywają wspólny posiłek pamiątkowy. 

Żydowskie tradycje i obrzędy pogrzebowe

Pogrzeb w tradycji żydowskiej jest zdecydowanie skromniejszy niż katolicki i prawosławny. Charakteryzuje się niezwykłą prostotą. Ciało zmarłego po obmyciu i okadzeniu ubierane jest w białą szatę. Drewniana trumna pozbawiona jest wszelkich ozdób. Podczas pogrzebu czytane są psalmy i modlitwy oraz wygłaszana jest przez rabina mowa pożegnalna. 

Jeśli zbierze się tzw. kworum modlitewne, złożone z dziesięciu dorosłych mężczyzn, odmawiana jest jedna z najważniejszych modlitw w judaizmie tj. Kadisz ha-Gadana. Dalszy ciąg ceremonii odbywa się na cmentarzu. Trumna jest składana w grobie ziemnym. Na grobie układane są kamienie, a na wysokości głowy zmarłego ustawiana jest pionowa płyta, stanowiąca rodzaj pomnika, zwana macewą. 

Na zakończenie ceremonii pogrzebowej jego uczestnicy tworzą szpaler, pod którym przechodzi najbliższa rodzina zmarłego. Obrzęd ten ma na celu okazanie jej wsparcia w tych trudnych chwilach. Na cmentarzach żydowskich jest zakaz naruszania grobu czy przenoszenia zwłok. Grób żydowski nie może być ponownie wykorzystany po upływie określonego czasu. 

Znaczenie odpowiedniego wyboru zakładu pogrzebowego 

Niezależnie od tradycji i obrzędów pogrzebowych, śmierć bliskiej osoby i konieczność zorganizowania pochówku może być obowiązkiem przekraczającym siły osoby odpowiedzialnej za pogrzeb. Niezastąpiona może być w takiej sytuacji pomoc odpowiedniego zakładu pogrzebowego, który zgodnie z wolą rodziny zmarłego, zajmie się wszystkimi lub niektórymi sprawami związanymi z pogrzebem. 

Szczególnie podczas pochówków świeckich zakład pogrzebowy może odegrać znaczącą rolę. Zatrudniony przez firmę pogrzebową Mistrz Ceremonii prowadzi uroczystość w sposób godny i z poszanowaniem uczuć bliskich zmarłego. Kompleksowe usługi pogrzebowe na wysokim poziomie świadczy zakład pogrzebowy Archon z Wrocławia. Kontakt z firmą pogrzebową można nawiązać wchodząc na stronę internetową www.zaklad-pogrzebowy.com.pl.

Artykuł sponsorowany